AOC Crémant d’Alsace
In acht wijnstreken van Frankrijk worden Crémant wijnen geproduceerd, mousserende wijnen volgens de traditionele methode. Dit gebeurt ook in de Alsace, onder de benaming AOC Crémant d’Alsace (van kracht vanaf 1976). In 2025 werden in de Alsace 40 miljoen flessen AOC Crémant d’Alsace geproduceerd, ongeveer een derde van het totaal aantal geproduceerde flessen Crémant van Frankrijk en een kwart van de totale wijnproductie in de Alsace. Er zijn meer dan 500 wijnproducenten lid van het Syndicaat van Crémant d'Alsace.
Zuren zijn essentieel
Door het koele, noordelijke klimaat van de Alsace hebben de druiven een hoge zuurgraad, belangrijk bij de productie van fijne, elegante mousserende wijnen. Kalk- en granietbodems dragen ook veel bij, net als expositie van de wijnstokken en hooggelegen percelen. Wijnen van zure bodems zijn licht van structuur en zeer expressief in hun jeugd.
Bodems
Granietbodems vinden we op de hellingen van de Vogezen. Ze bestaan uit vulkanische gesteenten die zijn gebarsten en ontbonden tot grof granietzand. Dit houdt weinig water vast, en de vruchtbaarheid hangt af van hun graad van ontbinding, onder vrijgave van mineralen.
Kalksteenbodems terroirs zijn oude zeebodems. De meest voorkomende zijn die van de types muschelkalk en dogger. Kalkrotsen verpulveren gemakkelijk tot zeer stenige bodems. Alkalisch van aard, zorgen deze bodems voor wijnen met een hoge zuurgraad, vaak wat sober in hun jeugd, die zich echter goed ontwikkelen in verloop van tijd.
Gunstig klimaat
Het wijngebied van de Alsace wordt beschermd tegen oceaaninvloeden door de natuurlijke barrière van het Vogezen gebergte. Enerzijds beperkt deze de oceaaninvloed en wordt het semi-continentale karakter van zeer hete zomers en koude winters versterkt. De temperatuur die gunstig is voor wijnstokken (boven 10°C tijdens het groeiseizoen) wordt daardoor hoger.
Aan de andere kant zorgen de sterke winden uit het westen voor overvloedige regenval op de westelijke hellingen van de Vogezen, winden die bij aankomst op de wijngaarden droge winden worden. De lage jaarlijkse hoeveelheid regen - een van de laagste hoeveelheden van Frankrijk, gemiddeld tussen 600 en 650 mm - vermindert het risico op rot en maakt daardoor minder behandeling mogelijk in de wijngaard.
Ten slotte is het Alsace klimaat kenmerkend door de afwisseling van hete dagen en kille nachten in de herfst, perfecte omstandigheden voor langzame en langdurige rijping van de druiven. Dit bevordert de ontwikkeling van complexe aroma's met behoud van zuurgraad, die de wijnen frisheid geeft.
Vermelding op het etiket
Sommige Crémants zijn blends, terwijl andere gemaakt zijn van een enkel druivenras; in dat geval wordt de naam van het druivenras vermeld. De blends kunnen bestaan uit de volgende druivenrassen:
- pinot blanc - de belangrijkste variëteit voor witte Crémant d'Alsace; geeft frisheid en een fijne kwaliteit;
- riesling - zorgt voor levendige, fruitige aroma's en een elegant, beheerst karakter;
- pinot gris - geeft rijkdom en body;
- chardonnay – geeft licht wijnen;
- pinot noir – het enige toegestane druivenras voor Crémant d'Alsace rosé; vormt ook de basis voor Blanc de Noir (hoewel pinot noir een donkere schil heeft, is het vruchtvlees bleek).
Vintage Crémants rijpen vaak langer dan niet-vintage wijnen. Ze ontwikkelen dan meer karakter naarmate ze rijpen en krijgen boterachtige, brioche-achtige aroma's.
Vroege oogst
In hun streven om pittige, fruitige Crémants te produceren, plukken de wijnboeren in de Alsace hun druiven relatief vroeg, waardoor de vereiste zuurgraad behouden blijft. De druiven moeten gezond zijn als ze geplukt worden en worden niet ontsteeld voor het persen.
Vinificatie
Na de eerste – alcoholische - gisting vindt op fles de 'prise de mousse' plaats, een tweede gisting. Na een rijpingsperiode 'sur lattes' (op de lie), die minimaal negen maanden kan duren maar vaak langer is, worden de flessen geleidelijk omgedraaid en omgekeerd zodat het depot (dat voornamelijk uit dode lie bestaat) in de hals van de fles valt.
Dan kan de wijn worden gebotteld. De verloren vloeistof tijdens het openen van de noodkurk wordt gecompenseerd door de toevoeging van een likeur die de vereiste 'dosering' (suikerniveau) bevat, namelijk brut, extra-brut of demi-sec.
Geproefd
Een van de producenten stuurde wat proefflessen op ter beoordeling.
Vins d’Alsace Jean-Baptiste Adam
Dit wijnbedrijf te Ammerschwihr werd opgericht in 1614 en is daarmee een van de oudste in de Alsace. Pas in 1988 werd hier begonnen met de productie van Crémant. Sindsdien vormt hun Crémant een steeds belangrijker onderdeel van de productie. De Nederlandse importeur is Gall & Gall.
***(*) Crémant d’Alsace Brut Rosé, Jean-Baptiste Adam
Appellation Crémant Alsace Contrôlee. 100% pinot noir, handmatig geoogst met selectie. Zachte, langzame persing van hele druiven, zodat de most wat kleur krijgt uit de schillen. Statische bezinking bij 10ºC gedurende 12 tot 24 uur, gevolgd door natuurlijke clarificatie. Alcoholische gisting bij 20ºC in grote vaten. Tweede gisting op fles volgens de traditionele methode. Minimaal 15 maanden flesrijping sur lattes. Alc. 12%, zuren 4,86 g/l, restsuiker 9 g/l. Wordt niet geïmporteerd. Consumentenprijs op de website van de producent € 13,10.
K bleek roze met fijne mousse die lange tijd in het glas blijft
G delicaat fruit van rode bessen, aardbeien en frambozen met amandelen, puur en zuiver
S gestructureerd en sappig, frangipane, romigheid, licht zoet met goede balans
A vrij kort, blijft zuiver, iets kruidige structuur van de druivenschillen
T aangenaam en evenwichtig, te combineren bij patisserie
***+ Crémant d’Alsace Brut ‘Pur Granite’, Jean-Baptiste Adam
Appellation Crémant Alsace Contrôlee. Assemblage van 1/3 chardonnay, 1/3 pinot noir en 1/3 pinot blanc. Handmatig geoogst met selectie. Zachte, langzame persing van hele druiven met assemblage van de 3 druivenrassen. Statische bezinking bij 10ºC gedurende 12 tot 24 uur, gevolgd door natuurlijke clarificatie. Alcoholische gisting bij 20ºC in grote vaten. Tweede gisting op fles volgens de traditionele methode. 18 tot 24 maanden flesrijping sur lattes. Alc. 12%, zuren 4,89 g/l, restsuiker 5 g/l. Consumentenprijs bij importeur Gall & Gall € 17,29.
K licht goudgeel met fijne mousse die nogal snel verdwenen is
G krachtige inzet van abrikozen, peren, citrus en gekonfijt fruit, anjers en bleekselderij,
S kruidigheid, gekonfijt fruit, bleekselderij, bloemen, het zoet markeert de smaak
A kortstondig, met bitters van grapefruitschillen
T geslaagde wijn, wat je ruikt is wat je proeft, een treffer bij citroenmerengue
**** Crémant d’Alsace Brut Nature « Génération 16 » Blanc de Noirs, Jean-Baptiste Adam
Appellation Crémant Alsace Contrôlee. 100% pinot noir van 45 tot 50 jaar oude stokken in een hoog gelegen wijngaard in Obermorschwihr met kalkbodem. Handmatig geoogst met strenge selectie. Zachte, langzame persing van hele druiven. Statische bezinking bij 10ºC gedurende 24 uur, gevolgd door natuurlijke clarificatie. Alcoholische gisting bij 20ºC in grote vaten. Fustrijping in een solera methode gestart in 2016, met assemblage van de jaargangen en wekelijks bijvullen van de vaten. Tweede gisting op fles volgens de traditionele methode. 48 maanden flesrijping sur lattes. Gebotteld zonder dosage. Alc. 12,2%, zuren 3,78 g/l, geen restsuiker. Beperkte productie. Consumentenprijs op de website van de producent € 25,10.
K heel licht roze uit de schillen, zeer fijne, zeer lang aanhoudende mousse
G complex, fijne bosgrond na regenbui, als een frisse wind komen langzaam aroma’s los van kersen, chrysanten, oosterse specerijen, kaneel, zoethout, vanille, gekonfijte vruchten, citroensap, bleekselderij, iets zuurkool en saffraan
S volle, droge inzet van rijp, romig fruit met speciaal karakter, alles van de geur komt terug
A lange finale met opvallend veel karakter
T bijzondere wijn, elegant, vlezig en geschakeerd; bij zuurkool uit de Alsace met fazant of patrijs; keurige prijs
Reactie plaatsen
Reacties